Dự án lấp sông Đồng nai và những ý kiến trái chiều-Mong có sự minh định vì lợi ích là trên hết

Ngừng dự án lấp sông Đồng Nai: Quá muộn!

31/03/2015, 06:15 (GMT+7)

Sáng 28/3, đoàn công tác của Ủy ban Khoa học – Công nghệ và Môi trường của Quốc hội đã có buổi làm việc với UBND tỉnh Đồng Nai. Ngừng dự án lấp sông Đồng Nai: Quá muộn Việc lấp sống Đồng Nai để thực hiện Dự án cải tạo cảnh quan và phát triển đô thị ven sông Đồng Nai đã đạt tiến độ 90%

Trước đó, UBND tỉnh Đồng Nai có văn bản chấp thuận đề nghị của Cty Toàn Thịnh Phát, chủ đầu tư dự án lấp sông Đồng Nai, xin được tạm ngừng thi công dự án này, để xin ý kiến các bên liên quan, nhằm làm rõ hơn các quy định, thủ tục pháp lý, cũng như đánh giá tác động của dự án.

Lap song Dong nai 1

Theo UBND tỉnh Đồng Nai, việc tạm dừng thi công dự án chỉ là theo đề nghị của chủ đầu tư. Còn về phía mình, UBND tỉnh vẫn bảo lưu quan điểm: Mọi thủ tục để thực hiện dự án là đúng quy trình, quy định. Điều đó không khỏi khiến dư luận băn khoăn. Hàng chục ngàn m3 đất đá ngày đêm ào ào trút xuống, nuốt tới gần 8 ha lòng sông, trong suốt 6 tháng qua.

Các nhà khoa học đã cảnh báo không chỉ về tác động môi trường của dự án, đặc biệt là tác động đến dòng chảy, đến chỉnh trị dòng sông, tài nguyên nước, ảnh hưởng đến khu vực hạ lưu, là không tránh khỏi.

Tổ chức Mạng lưới sông ngòi Việt Nam lên tiếng đề nghị tạm dừng dự án để có những đánh giá khoa học về hậu quả của việc lấp sông với diện tích lớn.

Còn các tỉnh sử dụng nguồn nước sông Đồng Nai thì như ngồi trên đống lửa.

Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Bùi Cách Tuyến tỏ ra tiếc nuối khi Đồng Nai không tham vấn Ủy ban Bảo vệ Môi trường sông Đồng Nai và Bộ Tài nguyên và Môi trường.

Nguồn tin báo chí đã dẫn lời ông Nguyễn Thanh Lâm, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Đồng Nai, cho rằng dự án này nằm trong quy hoạch của tỉnh. Việc cấp phép cho Cty Toàn Thịnh Phát thực hiện dự án là đúng chức năng, không cần phải xin ý kiến của Bộ Xây dựng, không có quy định nào phải lấy hết ý kiến toàn dân ở vùng thực hiện của dự án…

Ông Huỳnh Văn Tới, Trưởng ban Tuyên giáo tỉnh, người phát ngôn của tỉnh, còn khẳng định rằng “Trong hồ sơ cấp phép thực hiện dự án, có biên bản họp dân, trong đó thể hiện ý kiến đồng thuận của người dân cũng như chính quyền cơ sở”.

Tuy nhiên, theo báo chí, chỉ có 20 người dân được tham vấn. Vấn đề đặt ra ở đây là: Nếu sau khi tạm dừng thi công dự án lấp sông Đồng Nai theo ý kiến của chủ đầu tư, để xin ý kiến các bên liên quan, nhằm làm rõ hơn các quy định, thủ tục pháp lý, cũng như đánh giá tác động của dự án, mà không nhận được sự đồng thuận của các bên liên quan.

Và cơ quan có thẩm quyền yêu cầu dừng dự án vĩnh viễn, thì vấn đề cũng đã trở nên quá muộn rồi. Bởi dự án đã thực hiện được tới 90% công việc lấp sông.

Dòng sông Đồng Nai đã mắc nghẹn bởi hàng chục ngàn m3 đất đá rồi, thì liệu lúc đó, Toàn Thịnh Phát có múc khối lượng đất đá khổng lồ đó khỏi lòng sông được không?

Vũ Hữu Sự

 Đoàn liên bộ sẽ làm việc về dự án

19.04.2015 | 09:25 AM

Thực hiện chỉ đạo của Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải, dự kiến ngày 21/4, đoàn liên bộ TN&MT, Bộ GTVT, Bộ NN&PTNT, Bộ Xây dựng sẽ vào làm việc với UBND tỉnh Đồng Nai về dự án sông Đồng Nai.

Tin tức trên báo Pháp luật TPHCM cho biết, dự kiến vào ngày 21/4, đoàn liên Bộ TN&MT, Bộ GTVT, Bộ NN&PTNT, Bộ Xây dựng sẽ vào làm việc với UBND tỉnh Đồng Nai về dự án cải tạo cảnh quan và phát triển đô thị ven sông Đồng Nai (phường Quyết Thắng, TP Biên Hòa, Đồng Nai) để làm rõ các vấn đề liên quan đến tác động dòng chảy, môi trường, tính pháp lý của dự án.

Cũng liên quan đến dự án này, ngày 17/4, Công ty Cổ phần Đầu tư Kiến trúc Xây dựng Toàn Thịnh Phát (chủ đầu tư dự án) đã phối hợp với UBND phường Quyết Thắng tổ chức tiếp xúc với hơn 100 hộ dân ở khu vực dự án để chia sẻ thêm thông tin về dự án.

Chủ đầu tư cho biết việc thực hiện dự án này dựa trên các báo cáo khoa học đã được nghiên cứu, đánh giá kỹ lưỡng trong quá trình xây dựng dự án.

Riêng về phía người dân thì nhiều ý kiến băn khoăn về các vấn đề như tác động môi trường, tác động dòng chảy có gây ảnh hưởng xấu đến dòng sông hay không, cù lao Phố có bị “trôi mất” như thông tin từ một số báo chí đã đưa..

Lap song Dong nai 3Hiện trường lấp sông Đồng Nai vẫn còn ngổn ngang. (Ảnh Thanh niên)

Lap song Dong nai 2 Thanh niên đưa tin chi tiết cuộc họp, dẫn lời ông Huỳnh Văn Tới, Trưởng ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Đồng Nai lý giải: “Hồi đó có cuộc họp, có biên bản với các thành phần chính quyền như HĐND, tổ trưởng khu phố. Thật ra đối với các dự án khác như vậy là đầy đủ rồi, nhưng tới hồi nghe báo chí phản ảnh này kia thì có nhiều người nói. Hôm nay tôi đến giám sát để xem người ta họp dân như thế nào.

Cuộc họp trước, dân chưa hiểu hết dự án, cho nên ngay khi dư luận xảy ra chúng tôi tính họp ngay nhưng vì phường tổ chức đại hội, thứ hai nữa là công tác tổ chức, đến hôm nay mới làm được”.

Lap song Dong nai Còn ông Huỳnh Phú Kiệt, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty Toàn Thịnh Phát thì trấn an: “Cuộc gặp hôm nay không phải đối phó, không phải minh oan, mà Toàn Thịnh Phát chỉ muốn giải thích rõ hơn, gặp để trải lòng với người dân về dự án”.

Ông Kiệt cũng đã xin lỗi người dân vì đến giờ này mới tổ chức họp. “Nếu cuộc họp này diễn ra trước khi làm dự án sẽ hay hơn. Dự án dừng công ty thiệt hại nặng lắm”, ông Kiệt phát biểu.

An Anh (Tổng hợp)

Lấp, lấn hay nắn sông Đồng Nai?

Châu Tấn Phát Gửi tới BBC từ Sài gòn

Một khu đô thị mới khang trang, thơ mộng dọc dòng sông hiền hòa, không dây điện chằng chịt, không ngập nước. Một bờ kè thẳng thớm, xanh, sạch, đẹp, kiên cố chống xói lở lưng đường cong của dòng sông vào những mùa mưa lũ. Một cơ hội tăng việc làm, tăng thu nhập cho nhân dân khu vực trong hiện tại và tương lai, thúc đẩy, phát triển kinh tế xã hội, tăng nguồn thuế phí lâu dài cho đất nước…

Còn nhiều lợi ích hơn nữa của Dự án cải tạo và phát triển đô thị ven sông Đồng Nai – The Pegasus Riverside của Công ty Cổ Phần Đầu Tư – Kiến Trúc – Xây Dựng Toàn Thịnh Phát mang lại, nhưng đang trên đà chết yểu bởi sự phản ứng của nhiều tầng lớp trong xã hội kèm hỗ trợ của báo chí, với những lý do viển vông, những lập luận lấp lửng mà không có cơ sở khoa học xác đáng nào.

‘Tác động tích cực’

Nhìn tổng thể, dự án The Pegasus River đựợc xây dựng trên phần diện tích xói lở với mục đích nắn lại dòng chảy sông Đồng Nai thẳng hơn, trả lại phần đất bị xói lở lũy kế của nhiều năm trước đây do tác động của hướng dòng chảy đâm thẳng vào phần đất dự án và bồi đắp phía nên bờ đối diện.

Tiết diện thoát nước dòng sông tại vị trí dự án sau khi xây dựng vẫn còn lớn hơn nhiều so với tiết diện khống chế hai đầu bởi hai cây cầu vĩnh cửu (tồn tại trên 100 năm) là cầu Hóa An và cầu Đồng Nai. Chiều rộng dòng sông tại vị trí sau khi đã san lấp thực hiện dự án lớn hơn 650m so với chiều rộng bình quân hạ lưu cầu Hóa An là 500m.

Nếu cho rằng san lấp phần lưng đường cong dòng sông để làm dự án sẽ thu nhỏ tiết diện dòng chảy hiện tại và gây giảm khả năng thoát lũ, gây ngập lụt thì thực tế là ngược lại.

Nếu cho rằng san lấp phần lưng đường cong dòng sông để làm dự án sẽ thu nhỏ tiết diện dòng chảy hiện tại và gây giảm khả năng thoát lũ, gây ngập lụt thì thực tế là ngược lại.

Nên hiểu diễn biến lòng sông là quá trình vận động tự điều chỉnh để đạt tới trạng thái cân bằng giữa ba yếu tố: vận tốc hướng dòng nước, bùn cát và lòng sông. Khi thay đổi hướng chuyển động và vận tốc của dòng nước thì cũng thay đổi sự vận chuyển của bùn cát, hệ quả sẽ tạo thành lòng sông mới có tiết diện ngang mới.

Dự án trên được xây dựng sẽ tái tạo con sông có dòng chảy từ cong sang thẳng, làm dịch chuyển hướng dòng chảy vào giữa dòng sông, vận tốc dòng nước lớn hơn, tác dụng xóa bỏ bãi bồi bờ đối lập, hình thành tiết diện ngang cân đối hơn, lớn hơn nhờ thay đổi đáy lòng song. Khi đó năng lực thông hành lưu lượng nước trong lũ sẽ lớn hơn nhiều so với dòng chảy cong, tăng điều kiện thoát lũ phần thượng lưu nhanh hơn hiện tại mà không gây xói lở bờ.

Đặc thù riêng của dòng sông Đồng Nai là dòng sông rất ít bùn cát bởi đã bị bồi lấp trong hồ chứa Trị An, nên việc tái lập bồi lấp dọc lòng sông tại vị trí dự án sẽ không xảy ra sau khi đã xóa bỏ bãi bồi. Lũ hạ lưu sông Đồng Nai chủ yếu bởi tác động nước dềnh triều cường vào thời điểm cuối năm, làm giảm khả năng thoát nước, gây nên ngập lụt các chân ruộng thấp dọc bờ sông, còn ảnh hưởng gây ra lũ lụt của tiết diện dòng chảy hiện tại hầu như không đáng kể.

‘Không nên cảm tính’

Nếu cho rằng giữ nguyên bề rộng phần dự án để giảm áp lượng nước mưa lũ cho phía hạ lưu dự án thì hoàn toàn là nhận định theo cảm tính.

Theo số liệu quan trắc sông Đồng Nai tại cầu Đồng Nai, lưu lượng nước lũ lớn nhất cho chu kỳ 10 năm (Tần suất P=10) dao động từ 4000 – 6800m3/s tùy theo mực nước dềnh của thủy triều, cho chu kỳ 100 năm (Tần suất P=1) là 12800m3/s. Với lưu lượng nước lũ trên thì thể tích chiếm chỗ nắn dòng bờ sông của dự án cũng chỉ có tác dụng giảm áp tồn tại tính theo giây và có thể bỏ qua.

Không vì quá máy móc mà kết luận việc làm tương tự của dự án The Pegasus Riverside đang thực hiện (không từ nguồn vốn vay của chính phủ) lại đem đến những ảnh hưởng tiêu cực đến dòng chảy tự nhiên, ảnh hưởng tài nguyên nước, vi phạm hành lang bờ sông, thậm chí cho rằng ảnh hưởng kéo dài đến đời con cháu.

Nếu cho rằng dự án thực nghiệm sẽ gây ảnh hưởng môi trường, tài nguyên nước thì ngược lại. Hàng năm Việt Nam đang phải huy động nhiều nguồn vốn vay ứng phó biến đổi khí hậu để thực hiện nhiều dự án trong đó có nắn dòng chảy, kè dọc bờ sông, phòng chống sạt lở bờ sông…

Không vì quá máy móc mà kết luận việc làm tương tự của dự án The Pegasus Riverside đang thực hiện (không từ nguồn vốn vay của chính phủ) lại đem đến những ảnh hưởng tiêu cực đến dòng chảy tự nhiên, ảnh hưởng tài nguyên nước, vi phạm hành lang bờ sông, thậm chí cho rằng ảnh hưởng kéo dài đến đời con cháu.

Trên dòng sông Đồng Nai đã tồn tại hàng loạt công trình thủy điện đã và đang xây dựng, việc ngăn dòng, xả lũ gây lụt khi triều cường, hủy hoại tài nguyên rừng, thay đổi môi trường sinh thái, dòng chảy, ảnh hưởng tài nguyên nước gấp rất nhiều lần so với dự án trên. Nên chăng chúng ta chỉ xét lại mỗi dự án này với mặt trái nho nhỏ để rồi nâng quan điểm, tự kết luận tác hại lớn, dựa vào những thủ tục hành chính thiếu sót để đánh đổ và bỏ qua mọi lợi ích khác.

Những tiêu đề: “Can thiệp thô bạo”, “Vi phạm nghiêm trọng”, “Nhắm mắt làm bừa”, “Không thay đổi tự nhiên”… chưa phải là cách đánh giá đúng đắn, thực tế, khoa học, cân nhắc lợi hại vì nhân sinh và kinh tế, phát triển xã hội và lợi ích cho tương lai.

Với sự biến đổi khí hậu, mực nước biển đang ngày càng tăng. Tương tự giải pháp chống nhiễm mặn trên diện rộng đồng bằng sông Cửu Long, việc ngăn dòng làm đập tràn hay giảm tiết diện dòng chảy sông Đồng Nai để tăng cao độ mực nước cần thiết là điều khó tránh khỏi. Lúc đó có còn nên cân nhắc “Can thiệp thô bạo” hay không? Và phải làm gì để vì tương lai con cháu và đất nước?

Uống thuốc kháng sinh có hại cho cơ thể, nhưng không vì vậy mà chỉ biết lợi dụng sự có hại để cấm sử dụng kháng sinh, quên đi rằng chỉ còn con đường duy nhất là phải uống thuốc mới trị được căn bệnh đang lở loét và thành người khỏe mạnh.

Nước Việt Nam đã từng lỡ nhịp, lỡ đường mà hệ quả là nền kinh tế yếu kém và thu nhập đầu người thấp nhất khu vực. Đừng nên giữ lại dòng sông cong bên lở bên bồi giữa thành phố với những lý do mơ hồ, với những trách nhiệm hão huyền để cố tình ép buộc cho chết yểu những dự án mang nhiều lợi ích thiết thực.

Bài thể hiện quan điểm riêng và cách hành văn của người viết, một độc giả BBC từ TP Hồ Chí Minh

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s